2 Aylık Bebek Gelişimi: Baş Kontrolü, Görme, İşitme ve Sosyal Beceriler

İlk haftalar çoğu ebeveyn için emzirme ya da biberon hazırlama, bez değiştirme, çamaşır ve uykusuz gecelerin birbirine karıştığı bir dönemdir. Sıcak bir çayı sonuna kadar içmenin hayal olduğu günlerde, bebeğiniz bir anda yüzünüze bakıp size gülümser. Gerçek bir gülümseme. Gaz gülümsemesi değil, refleks de değil. Pek çok anne baba için zaman o an kısa süreliğine durur.

Yaklaşık iki aylıkken bebeğiniz hızla değişmeye başlar. Elbette hâlâ size çok ihtiyaç duyar; ancak eve ilk geldiği günlerdeki o sürekli uyuyan yenidoğan halinden yavaş yavaş uzaklaşır. Hareketleri daha akıcı hale gelir, bakışları bir noktaya odaklanmaya başlar. Sesinize mırıldanarak, gülümseyerek ya da heyecanla bacaklarını sallayarak karşılık verebilir.

Her bebeğin gelişim hızı farklıdır. Bu nedenle 2 aylık bebek gelişimi belirtilerini bir sınav ya da kontrol listesi gibi değil, genel bir rehber olarak değerlendirin. Bir bebek bir alanda hızlı ilerlerken başka bir alanda biraz daha zamana ihtiyaç duyabilir. Erken doğan bebeklerde gelişim basamakları düzeltilmiş yaşa göre takip edilmelidir. Aklınıza takılan bir durum varsa aile hekiminizle veya çocuk doktorunuzla görüşmeniz iyi olur.

2 aylık bebeğiniz: Dünyayla ilgilenmeye başlayan minik bir insan

Gece saat üçte, uyumamakta direnen bebeğinizi kucağınızda sallarken “2 aylık bebek neler yapar?” diye arama yaptıysanız yalnız değilsiniz. Bu dönemde bebekler çevreleriyle ve özellikle bakım verenleriyle daha kişisel, daha belirgin bir bağ kurmaya başlar.

Bebeğinizde şunları fark edebilirsiniz:

• Yüzünüze dikkatle bakması
• Konuştuğunuzda veya gülümsediğinizde karşılık vermesi
• Karın üstü yatarken başını kısa süre kaldırması
• Kendisiyle konuşulduğunda mırıldanması
• Tanıdığı bir sese doğru başını çevirmesi
• Ellerini yeni keşfettiği çok önemli bir şeymiş gibi incelemesi
• Heyecanlandığında bacaklarını tekmelemesi ve kollarını sallaması
• Uyanık kaldığı zamanların biraz daha belirginleşmesi

Yenidoğan dönemindeki beslenme, uyku ve dış dünyaya alışma süreci hâlâ günün büyük bölümünü oluşturur. Yine de 2 aylık bebek ne yapar sorusunun cevabı artık yalnızca beslenme ve uyumayla sınırlı değildir. Bebeğinizle aranızdaki etkileşim artar; yalnızca bakım vermekle kalmaz, onunla bir ilişki kurmaya başlarsınız.

Fiziksel gelişim: Güçlenen kaslar, daha akıcı hareketler

Bebeğinizin vücudu bu dönemde yoğun bir çalışma içindedir. Boyun, omuz, kol ve gövde kasları güçlenirken ilk haftalardaki reflekslere bağlı ani hareketler yavaş yavaş daha kontrollü görünmeye başlar.

2 aylık bebeğin başını kaldırması

İki aylık dönemin en heyecan verici gelişmelerinden biri baş kontrolündeki ilerlemedir. Gözetim altında yapılan karın zamanı sırasında birçok bebek başını yaklaşık 45 derece kaldırabilir ve bu pozisyonu birkaç saniye koruyabilir. Sonrasında yanağını mindere bırakması tamamen normaldir. Bu da gelişimin bir parçasıdır.

Bebeğiniz yüzüstü yatarken dirseklerinden destek almaya çalışabilir. Dirseklerini kısa süreliğine omuzlarının altına getirip göğsünü hafifçe kaldırması, çevresini seyretmesine yardımcı olur. Bu küçük çabalar, ileride dönme, oturma ve emekleme için gerekli kas gücünün temelini oluşturur.

Karın zamanı bebek için uzun sürmek ya da kusursuz görünmek zorunda değildir. Gün içinde yapılan birkaç kısa deneme bile işe yarar. Şunları deneyebilirsiniz:

• Koltuğa hafifçe yaslanıp bebeğinizi göğsünüzün üzerine yatırmak
• Bez değişiminden sonra sert ve düz bir oyun matına kısa süreliğine yüzüstü koymak
• Karşısına siyah-beyaz desenli bir kart ya da yüzünüzü getirmek
• Yanına uzanıp onunla konuşmak
• Karnı tok, sakin ve uyanık olduğu anları tercih etmek

Karın üstü aktivitelerde bebeğinizi mutlaka yakından takip edin. Uyku zamanı geldiğinde ise her zaman sırtüstü yatırın.

Daha az savrulma, daha akıcı hareketler

Yenidoğan döneminde bebeğinizin kol ve bacakları size birdenbire, irkilir gibi hareket ediyor görünmüş olabilir. İki aylık dönemde bu 2 aylık bebek hareketleri genellikle daha yumuşak ve ritmik hale gelir. Özellikle onunla konuştuğunuzda ya da yüzüne yaklaştığınızda bacaklarını heyecanla tekmeleyebilir.

Kollarını geniş daireler çizerek sallayabilir, ellerini yüzüne götürmeye çalışabilir. Henüz tam bir koordinasyondan söz etmek mümkün değildir ama niyetini görmek mümkündür. Eli ağzına yönelir, ayağı dizinize dayanır ya da sarkan oyuncağa doğru uzanır ve hedefi ıskalar. Bu çabaların her biri gelişimin doğal parçasıdır.

Elleri yavaş yavaş açılıyor

Yenidoğan döneminin sıkıca kapalı yumrukları artık daha sık gevşemeye başlar. Bebeğiniz sakin olduğu zamanlarda ellerini açık tutabilir. 2 aylık bebek kavrama refleksi hâlâ devam eder; parmağınızı beklenmedik derecede güçlü biçimde tutabilir. Ancak bu refleks zamanla azalacaktır.

Yakın zamanda oyuncaklara eliyle dokunmaya, tavandan sarkan nesnelere istemsizce vurmaya başlayabilir. Henüz elinin oyuncağı hareket ettirdiğini kavramaz, fakat bu bağlantıyı kuracağı günler çok uzakta değildir.

Uyanık kaldığı süreler uzayabilir

Bazı bebeklerde doğuma kıyasla günlük uyanıklık süresi belirgin şekilde artabilir. Bu, günün programlarla doldurulması gerektiği anlamına gelmez. Sadece beslenmeler ve uykular arasında daha sakin, daha dikkatli uyanıklık anları yakalayabilirsiniz.

2 aylık bebek uyku düzeni çoğunlukla hâlâ değişkendir. Gündüz kısa uykular görülebilir, gece ise beslenmek için sık sık uyanmak normaldir. Bazı bebekler geceleri daha uzun bir uyku bloğu sunmaya başlarken, bazıları için bu dönem daha sonra gelir.

Saate bakmaktan çok bebeğinizin işaretlerini takip edin. Esnemek, boşluğa dalmak, yüzünü ovuşturmak, huysuzlanmak veya yüzünü başka yöne çevirmek uyku ihtiyacını gösterebilir.

Görme: En sevdiği manzara yüzünüz olabilir

Bu aylarda bebeğinizin görsel dünyası hızla genişler. 2 aylık bebek görme gelişimi ilk haftalara göre çok daha belirgindir. Yüzler, hareket eden nesneler ve kontrast renkler ilgisini çeker.

Nesneleri gözleriyle takip etmesi

Bebeğiniz yüzünüzü, bir oyuncağı veya siyah-beyaz desenli bir kartı yaklaşık 180 derecelik bir alanda gözleriyle takip edebilir. Yani nesneyi bir yandan diğer yana götürdüğünüzde, onu yolun ortasında kaybetmeden izlemeye başlayabilir.

Bebeğiniz rahat ve uyanıkken yüzünüzü yavaşça sağa sola hareket ettirin. Önce gözleriyle, sonra başını da çevirerek sizi takip ettiğini görebilirsiniz. Bunun için pahalı oyuncaklara ihtiyacınız yoktur. Sizin yüzünüz onun için en ilgi çekici uyaranlardan biridir.

Tanıdık yüzleri ayırt etmesi

İki aylık birçok bebek, anne babasının veya sık gördüğü bakım verenlerin yüzünü tanımaya başlar. Siz odaya girdiğinizde daha dikkatli bakabilir, kucağınızda daha kolay sakinleşebilir ya da yüzünüzü görünce canlanabilir.

Bebeğiniz yalnızca yüz hatlarınızı değil, mimiklerinizi, kokunuzu ve sesinizi de öğrenir. Onun dünyasında en tanıdık ve güven veren kişilerden biri haline gelirsiniz.

Renkler ve desenler ilgisini çekebilir

Bu dönemde bebeğinizin belirgin görsel tercihleri olabilir. Keskin kontrastlar, basit şekiller, yüzler ve siyah-beyaz kitaplar çoğu bebeğin ilgisini çeker. Düz renkli bir duvardan çok çizgili bir battaniyeye veya üzerinizdeki desenli hırkaya bakmak isteyebilir.

Renkleri de giderek daha net algılamaya başlar. Kırmızı, sarı ve mavi gibi canlı tonlar dikkatini çekebilir. Odayı sayısız oyuncakla doldurmaya gerek yoktur. Renkli bir tülbent, resimli bir kitap veya pencereden görünen ağaçlar bile onun için yeterince ilgi çekici olabilir.

İşitme: Dinliyor, tanıyor ve karşılık veriyor

Bebeğiniz doğumdan itibaren sesleri duyar; ancak iki aylık dönemde buna verdiği tepkiler daha fark edilir hale gelir. Sesiniz, evde sık duyduğu kapı sesi, kardeşinin kahkahası ya da her gün açtığınız bir ninni onun için anlamlı olabilir.

Sesin geldiği yöne dönmesi

Birçok 2 aylık bebek, özellikle bir insan sesi duyduğunda başını o yöne çevirmeye başlar. Beşiğinin yanından konuştuğunuzda size doğru bakabilir veya odaya birisi girdiğinde sesin geldiği tarafı arayabilir.

Tanıdık ve yabancı sesler arasındaki farkı da yavaş yavaş ayırt eder. Alışık olduğu bir ses ağlamasının durmasına, yüz ifadesinin yumuşamasına ya da heyecanlı bir kıpırdanmaya neden olabilir. Yeni seslere ise dikkatle bakarak karşılık verebilir.

Müzik sakinleştirebilir

Bazı bebekler müzik dinlerken sakinleşir. Yumuşak bir ninni, evde çalan hafif bir şarkı veya sizin biraz detone söylemeniz bile ilgisini çekebilir. Mükemmel söylemek zorunda değilsiniz, bebeğiniz sesinizin tanıdıklığıyla daha çok ilgilenir.

Televizyon, telefon, hoparlör ve kulaklık sesini düşük tutun. Bebeklerin kulakları hassastır; sakin ve düşük şiddette sesler yeterlidir.

Sosyal gelişim: Gülümsemelerin zamanı

Birçok ebeveynin unutamadığı dönemlerden biridir. 2 aylık bebek gülümseme davranışı bu ayda daha belirgin hale gelir ve bazen bebeğinizin size “Seni tanıyorum” deme biçimi gibi hissedilir.

Sosyal gülümseme başlıyor

Yenidoğan dönemindeki kısa ve istemsiz gülümsemelerden farklı olarak sosyal gülümseme etkileşime bağlıdır. Siz gülümsersiniz, o da size karşılık verir. Komik bir ses çıkarırsınız, yüzü bir anda aydınlanır.

Her bebek tam sekizinci haftada gülümsemez. Bazıları daha erken, bazıları daha geç başlayabilir. Bebeğiniz çevresine bakıyor, yüzlerle ilgileniyor ve gün geçtikçe daha çok karşılık veriyorsa ona biraz zaman tanıyın.

Kahkaha, çığlık ve tüm bedenle heyecan

Bazı bebekler iki aylıkken neşeli çığlıklar atabilir ya da kahkahaya benzeyen küçük sesler çıkarabilir. Belirgin kahkahalar genellikle ilerleyen aylarda duyulur. Yine de oyun sırasında nefesli bir kıkırdama veya komik bir yüz ifadesine karşı çıkan coşkulu bir ses duyabilirsiniz.

Bazen tüm bedeniyle iletişim kurar:

• Kollarını hızlı hızlı sallar
• Bacaklarını kuvvetle tekmeler
• Ellerini açıp kapatır
• Yüz mimikleri canlanır
• Mutlu olduğunda size doğru kıpırdanır

Bu hareketler ilk bakışta karmaşık görünebilir. Aslında bunlar bebeğinizin iletişim kurma şeklidir.

Tanıdık insanlar ona daha güvenli gelir

2 aylık bebek sosyal gelişim sürecinde tanıdığı kişilere belirgin bir yakınlık gösterebilir. Özellikle anne, baba ve düzenli bakım verenlerle daha kolay sakinleşmesi, sesinizi duyunca rahatlaması veya günlük sohbetlerinizde daha çok gülümsemesi sık görülür.

Bu durum bebeğinizin şımardığı ya da bağımlı hale geldiği anlamına gelmez. Güvenli bağlanmanın doğal bir parçasıdır. Güvendiği bir yetişkinin yanında kendini emniyette hisseden bebek, çevresini daha rahat keşfedebilir.

İletişim: O minik sohbetler gerçektir

İki aylık bir bebek henüz kelime kullanmaz; fakat sesleri, mimikleri, hareketleri ve ağlamalarıyla çok şey anlatır.

Mırıldanma sesleri artar

Birçok bebek bu dönemde “uuu”, “aaa” veya “eee” gibi yumuşak sesleri daha sık çıkarır. Bez değiştirirken, oyun minderi üzerinde yatarken ya da uykudan sonra yüzünüze bakarken bu minik sesleri duyabilirsiniz.

Bazı bebeklerde ünsüze benzeyen sesler de eklenmeye başlar. Tam olarak kelime değildir ama mırıldanmanın arasında “gı” veya “m” benzeri sesler duyulabilir. Bu, konuşmaya giden yolun ilk ses denemeleridir. 2 aylık bebek ses çıkarma davranışı, dil gelişiminin erken işaretlerinden biridir.

Bebeğiniz size cevap verir

Bebeğinizle konuşun, sonra birkaç saniye bekleyin. Bir mırıldanma, kıpırdanma veya dikkatli bir bakışla size cevap verdiğini fark edebilirsiniz. Bu karşılıklı akış, sohbetin ilk halidir.

Onun çıkardığı sesi taklit etmeyi deneyin ve yeniden tepki vermesini bekleyin. İlk başta biraz tuhaf gelebilir. Sonra bebeğiniz size tekrar seslendiğinde, gerçekten sohbet ediyormuşsunuz gibi hissedersiniz.

Ağlama biçimlerini ayırt etmek kolaylaşabilir

Bu dönemde birçok anne baba ağlamalar arasındaki farkları daha iyi anlamaya başlar. Açlık ağlaması, uykusuzluk ağlaması, kucak isteme ağlaması veya bezinden rahatsız olduğu andaki itiraz sesi zamanla birbirinden ayrılabilir.

Her ağlamayı hemen çözmek mümkün değildir. Kimse bunu ilk günden yapamaz. Ancak günler geçtikçe tekrar eden işaretleri fark eder, bebeğinizi daha iyi tanırsınız.

Bilişsel gelişim: Rutinler, eller ve küçük beklentiler

Bu dönemde zihinsel gelişim bulmaca çözmekten çok, tekrar eden durumları fark etmekle ilgilidir. Bebeğiniz bazı görüntülerin, seslerin ve hislerin birlikte ortaya çıktığını öğrenir.

Tanıdık rutinleri beklemesi

Biberonu ya da emzirme hazırlığını gördüğünde heyecanlanıyor mu? Her zamanki emzirme koltuğuna oturduğunuzda kollarını sallamaya başlıyor mu? Bebeğiniz günlük rutinleri yavaş yavaş tahmin etmeye başlamış olabilir.

Biberonu görünce ağzını araması, bacaklarını tekmelemesi ya da sabırsızca kıpırdanması, erken dönem hafıza ve beklenti becerisini gösterir. Görsel bir ipucunu beslenmenin rahatlatıcı deneyimiyle bağdaştırmaya başlar. Başını henüz tam sabit tutamayan küçücük bir bebek için oldukça etkileyicidir.

Kendi ellerini keşfetmesi

Bebeğinizin elleri artık onun için bitmeyen bir merak konusu olabilir. Ellerine uzun uzun bakabilir, onları yüzünün önünde tutabilir veya ağzına götürmeye çalışabilir. Bazen yanlışlıkla kendi burnuna çarpıp şaşırabilir, sonra yeniden denemek isteyebilir.

El keşfi, 2 aylık bebek motor gelişimi açısından önemli bir basamaktır. Bu eller ilerleyen dönemde uzanmak, kavramak, çevresini tanımak ve kendini sakinleştirmek için kullanılacaktır.

2 aylık bebek gelişimi kontrol listesi

Bu listeyi bir başarı tablosu olarak değil, genel bir gelişim özeti olarak kullanın. Bebeğiniz bazı davranışları şimdi, bazılarını ise önümüzdeki haftalarda gösterebilir.

• Karın zamanı sırasında başını yaklaşık 45 derece kaldırması
• Yüzüstü yatarken kısa süreliğine dirseklerinden destek alması
• Kol ve bacaklarını daha akıcı hareket ettirmesi
• Ellerini daha sık açık tutması
• Yüzleri ve hareket eden nesneleri geniş bir alanda gözleriyle takip etmesi
• Tanıdık yüzleri ve sesleri ayırt etmeye başlaması
• Canlı renkleri ve belirgin desenleri fark etmesi
• Sesin geldiği yöne dönmesi
• Sosyal olarak gülümsemesi
• Çığlık, neşeli sesler veya kahkahaya benzeyen sesler çıkarması
• Mırıldanması ve konuşulduğunda tepki vermesi
• Farklı ihtiyaçları için farklı ağlama biçimleri kullanması
• Özellikle beslenme öncesinde tanıdık rutinlere heyecanla tepki vermesi
• Ellerini incelemesi ve ağzına götürmesi

2 aylık bebek boy kilo değerleri de gelişim takibinde değerlendirilir; ancak tek bir ölçümden çok, büyümenin kendi eğrisi üzerinde düzenli ilerlemesi önemlidir. İşitme, görme, beslenme, kaslarda aşırı sertlik ya da belirgin gevşeklik konusunda kaygınız varsa veya bebeğiniz seslere hiç tepki vermiyor, yüzünüze bakmıyor gibi görünüyorsa çocuk doktorunuza ya da aile hekiminize başvurun. İçgüdülerinizi önemseyin, bebeğinizi en yakından siz tanırsınız.

3. ayda sizi neler bekliyor?

Önümüzdeki haftalarda bebeğinizin karakteri biraz daha belirginleşebilir. Üçüncü ayda daha uzun ve keyifli karın zamanı denemeleri, daha güçlü baş kontrolü, oyuncaklara doğru daha bilinçli uzanmalar ve daha hareketli “sohbetler” görebilirsiniz.

Bebeğiniz aynadaki görüntüsüne gülümseyebilir, parmaklarını daha büyük bir merakla inceleyebilir ve en komik şarkılarınıza gerçek bir kahkahayla karşılık verebilir.

Yenidoğan günleri yavaş yavaş değişiyor. Bebeğiniz izliyor, dinliyor, öğreniyor ve ailenizin ritmine daha çok uyum sağlıyor. Elbette hâlâ bol bol beslenmeye, uyumaya ve kucaklanmaya ihtiyacı var. Ama artık size kendi küçük kişiliğinden ilk ipuçlarını da veriyor.